Słowo reklamacja słyszymy często. W branży okiennej kojarzy się najczęściej z wadliwie wykonanymi oknami lub błędnym montażem, rzadziej ze zjawiskami, które mają wpływ na przyspieszone „starzenie się” okien. Jednym z nich jest korozja metalowych części okna – problem do tej pory ignorowany przez producentów okien ze względu na niewielką skalę występowania. Czas jednak na zainteresowanie się tym problemem. Z dwóch powodów – po pierwsze: zmieniła się technologia ochrony antykorozyjnej metali a wraz z nią odporność na korozję okuć i wkrętów stosowanych do ich montażu, po drugie: coraz częściej wysyłamy okna na eksport do takich miejsc, w których metalowe części okna są w sposób szczególny narażone na korozję ze względu na specyficzne warunki klimatyczne. Oczywiście, nie możemy zapominać, że podwyższone ryzyko wystąpienia korozji występuje także nad rodzimym morzem, na obszarach aglomeracji przemysłowych o dużym stopniu zanieczyszczenia powietrza, w obiektach o stale oddziaływujących oparach chloru (np. pływalnie i mleczarnie), pomieszczeniach o dużej wilgotności powietrza (np. piwnice i pralnie), obiektach o silnym stężeniu amoniaku (np. obory dla bydła) oraz obiektach, w których stosuje się garbniki do drewna (dąb). Poniższy krótki artykuł przybliża problem korozji w odniesieniu do okuć i wkrętów stosowanych do ich montażu.
Trochę historii – chrom VI w niełasce
Przez wiele lat pasywacja z udziałem sześciowartościowego chromu należała do najczęściej stosowanych metod ochrony antykorozyjnej metali. Dyrektywa Unii Europejskiej zabrania stosowania ochrony antykorozyjnej na bazie sześciowartościowego chromu we wszystkich autach osobowych, które zostały dopuszczone do ruchu po 1 lipca 2007 roku. Ten sam zakaz dotyczy prawie wszystkich urządzeń elektrycznych od dnia 1 lipca 2006 roku. Także w branży okiennej wszelkie procesy obróbki powierzchniowej metali z udziałem chromu VI odeszły do lamusa. Już od kilku lat najwięksi europejscy producenci okuć oferują swoje produkty w barwie matowego srebra. To oznacza, że „ciężki” chrom VI także u nich popadł w niełaskę i musiał znaleźć następcę.
Co w zamian?
Sześciowartościowy chrom jest silnie toksyczny, rakotwórczy i niebezpieczny dla środowiska – w przeciwieństwie do swojego kuzyna: trójwartościowego chromu, łagodnego dla środowiska i dającego bardzo efektywne powłoki. Okucia, które były pasywowane z udziałem chromu VI, stawały się żółte, zaś okucia pasywowane na bazie chromu III – srebrne. Do dziś trwają spory na temat odporności na korozję okuć żółtych i srebrnych. Rację mają ci, którzy twierdzą, że pasywacja na żółto dawała lepszą ochronę przed korozją niż pasywacja na srebrno. Rację mają jednak także ci, którzy twierdzą, że okucia srebrne wykazują wyraźnie większą odporność na korozję niż żółte. Aby wniknąć w istotę sporu, należy poznać najnowsze technologie ochrony antykorozyjnej stosowane przez producentów okuć. Podobnie jak producenci z branży samochodowej i elektrycznej, poszukiwali oni alternatywy dla pasywacji na żółto z udziałem „ciężkiego” chromu. Dla producentów aut i sprzętu elektrycznego wdrożenie nowych technologii ochrony antykorozyjnej było okazją do zweryfikowania wymagań w odniesieniu do stopnia ochrony antykorozyjnej poszczególnych produktów. Weryfikacja ta doprowadziła producentów do wniosku, że w wielu przypadkach powszechnie stosowany w procesie pasywacji chrom VI może być zastąpiony przez chrom III. W przypadku okuć okiennych taka zamiana nie wystarcza. Wymagania dotyczące odporności na korozję okuć, zapisane w zaleceniu RAL-RG 607/3 (*), narzucają producentom okuć zastosowanie dodatkowej ochrony prowadzącej do poprawy odporności na korozję okucia pasywowanego na srebrno z udziałem chromu III. Okucia są więc pasywowane na srebrno (np. w tak zwanej technologii grubowarstwowej) i dodatkowo lakierowane z udziałem związków organicznych. Pasywacja na srebrno i lakierowanie zapewniają im wyraźnie większą odporność na korozję niż pasywacja na żółto.
Dlaczego wkręty EJOSEAL?
Obecnie żółte okucia nie są już stosowane i zostały całkowicie zastąpione przez okucia srebrne. Każdy z producentów zaproponował w tych okuciach swoją własną podstawową technologię ochrony antykorozyjnej. Wspólne dla wszystkich technologii jest cynkowanie i pasywacja na srebrno, różni je rodzaj zastosowanej dodatkowej powłoki zwiększającej nie tylko odporność na korozję, ale także polepszającej właściwości poślizgowe i odporność na uszkodzenia mechaniczne okucia.
Firmy nadają swoim okuciom, a właściwie zastosowanym w nich powłokach antykorozyjnych, określone nazwy handlowe, np. Maco – Tricoat, ROTO – RotoSil +, Siegenia-Aubi – Titan Silber. Możemy być spokojni o odporność na korozję wymienionych okuć. A czy możemy być spokojni o odporność na korozję srebrnych wkrętów, zastosowanych do ich montażu? Przecież dostępne na rynku wkręty są tylko pasywowane na srebrno i nie wykazują tak dobrej odporności na korozję jak wkręty żółte, a już na pewno nie dorównują pod tym względem wykonanym w nowej technologii okuciom. Najlepszym rozwiązaniem wydaje się zastosowanie wkrętów ze stali szlachetnej, np. A2. W tym przypadku mamy jednak dwa ograniczenia – po pierwsze: wkręty te są relatywnie bardzo drogie, po drugie: nie mogą być stosowane do mocowania elementów okucia (np. zawiasów) do stalowego wzmocnienia profilu. Niestabilizowana stal austenityczna A2 jest po prostu za miękka. Co więc pozostaje? Zastosowanie żółtych wkrętów do srebrnego okucia…? Niekoniecznie! Na szczęście na rynku dostępne są wkręty, wykonane w tej samej technologii antykorozyjnej co okucia. Wkręty o nazwie EJOSEAL (nazwa handlowa antykorozyjnej powłoki organicznej) oferuje firma EJOT. Wykres „TEST POWŁOK ANTYKOROZYJNYCH” ilustruje odporność na korozję dla wkrętów pasywowanych na żółto, srebrno oraz wkrętów EJOSEAL. Wykonany w laboratorium EJOT test w słonej mgle (zgodnie z normą DIN 50021-SS) dowodzi, że odporność na korozję wkrętów pasywowanych na srebrno jest relatywnie bardzo niska. Zastosowanie powłoki organicznej EJOSEAL pozwala na zwiększenie tej odporności do poziomu znacznie przekraczającego odporność na korozję wkrętów pasywowanych na żółto. W związku z tym EJOT zaleca swoim klientom stosowanie wkrętów EJOSEAL w miejsce wkrętów pasywowanych na srebrno.
Więcej informacji na temat najnowszych metod ochrony antykorozyjnej oraz wymagań Unii Europejskiej, dotyczących ochrony antykorozyjnej (zakaz stosowania powłok antykorozyjnych na bazie chromu VI) znajdą Państwo na stronach www.ejot.de lub www.ejot.com
Materiały źródłowe:
artykuł sponsorowany
Trochę historii – chrom VI w niełasce
Przez wiele lat pasywacja z udziałem sześciowartościowego chromu należała do najczęściej stosowanych metod ochrony antykorozyjnej metali. Dyrektywa Unii Europejskiej zabrania stosowania ochrony antykorozyjnej na bazie sześciowartościowego chromu we wszystkich autach osobowych, które zostały dopuszczone do ruchu po 1 lipca 2007 roku. Ten sam zakaz dotyczy prawie wszystkich urządzeń elektrycznych od dnia 1 lipca 2006 roku. Także w branży okiennej wszelkie procesy obróbki powierzchniowej metali z udziałem chromu VI odeszły do lamusa. Już od kilku lat najwięksi europejscy producenci okuć oferują swoje produkty w barwie matowego srebra. To oznacza, że „ciężki” chrom VI także u nich popadł w niełaskę i musiał znaleźć następcę.
Co w zamian?
Sześciowartościowy chrom jest silnie toksyczny, rakotwórczy i niebezpieczny dla środowiska – w przeciwieństwie do swojego kuzyna: trójwartościowego chromu, łagodnego dla środowiska i dającego bardzo efektywne powłoki. Okucia, które były pasywowane z udziałem chromu VI, stawały się żółte, zaś okucia pasywowane na bazie chromu III – srebrne. Do dziś trwają spory na temat odporności na korozję okuć żółtych i srebrnych. Rację mają ci, którzy twierdzą, że pasywacja na żółto dawała lepszą ochronę przed korozją niż pasywacja na srebrno. Rację mają jednak także ci, którzy twierdzą, że okucia srebrne wykazują wyraźnie większą odporność na korozję niż żółte. Aby wniknąć w istotę sporu, należy poznać najnowsze technologie ochrony antykorozyjnej stosowane przez producentów okuć. Podobnie jak producenci z branży samochodowej i elektrycznej, poszukiwali oni alternatywy dla pasywacji na żółto z udziałem „ciężkiego” chromu. Dla producentów aut i sprzętu elektrycznego wdrożenie nowych technologii ochrony antykorozyjnej było okazją do zweryfikowania wymagań w odniesieniu do stopnia ochrony antykorozyjnej poszczególnych produktów. Weryfikacja ta doprowadziła producentów do wniosku, że w wielu przypadkach powszechnie stosowany w procesie pasywacji chrom VI może być zastąpiony przez chrom III. W przypadku okuć okiennych taka zamiana nie wystarcza. Wymagania dotyczące odporności na korozję okuć, zapisane w zaleceniu RAL-RG 607/3 (*), narzucają producentom okuć zastosowanie dodatkowej ochrony prowadzącej do poprawy odporności na korozję okucia pasywowanego na srebrno z udziałem chromu III. Okucia są więc pasywowane na srebrno (np. w tak zwanej technologii grubowarstwowej) i dodatkowo lakierowane z udziałem związków organicznych. Pasywacja na srebrno i lakierowanie zapewniają im wyraźnie większą odporność na korozję niż pasywacja na żółto.
Dlaczego wkręty EJOSEAL?
Obecnie żółte okucia nie są już stosowane i zostały całkowicie zastąpione przez okucia srebrne. Każdy z producentów zaproponował w tych okuciach swoją własną podstawową technologię ochrony antykorozyjnej. Wspólne dla wszystkich technologii jest cynkowanie i pasywacja na srebrno, różni je rodzaj zastosowanej dodatkowej powłoki zwiększającej nie tylko odporność na korozję, ale także polepszającej właściwości poślizgowe i odporność na uszkodzenia mechaniczne okucia.
Firmy nadają swoim okuciom, a właściwie zastosowanym w nich powłokach antykorozyjnych, określone nazwy handlowe, np. Maco – Tricoat, ROTO – RotoSil +, Siegenia-Aubi – Titan Silber. Możemy być spokojni o odporność na korozję wymienionych okuć. A czy możemy być spokojni o odporność na korozję srebrnych wkrętów, zastosowanych do ich montażu? Przecież dostępne na rynku wkręty są tylko pasywowane na srebrno i nie wykazują tak dobrej odporności na korozję jak wkręty żółte, a już na pewno nie dorównują pod tym względem wykonanym w nowej technologii okuciom. Najlepszym rozwiązaniem wydaje się zastosowanie wkrętów ze stali szlachetnej, np. A2. W tym przypadku mamy jednak dwa ograniczenia – po pierwsze: wkręty te są relatywnie bardzo drogie, po drugie: nie mogą być stosowane do mocowania elementów okucia (np. zawiasów) do stalowego wzmocnienia profilu. Niestabilizowana stal austenityczna A2 jest po prostu za miękka. Co więc pozostaje? Zastosowanie żółtych wkrętów do srebrnego okucia…? Niekoniecznie! Na szczęście na rynku dostępne są wkręty, wykonane w tej samej technologii antykorozyjnej co okucia. Wkręty o nazwie EJOSEAL (nazwa handlowa antykorozyjnej powłoki organicznej) oferuje firma EJOT. Wykres „TEST POWŁOK ANTYKOROZYJNYCH” ilustruje odporność na korozję dla wkrętów pasywowanych na żółto, srebrno oraz wkrętów EJOSEAL. Wykonany w laboratorium EJOT test w słonej mgle (zgodnie z normą DIN 50021-SS) dowodzi, że odporność na korozję wkrętów pasywowanych na srebrno jest relatywnie bardzo niska. Zastosowanie powłoki organicznej EJOSEAL pozwala na zwiększenie tej odporności do poziomu znacznie przekraczającego odporność na korozję wkrętów pasywowanych na żółto. W związku z tym EJOT zaleca swoim klientom stosowanie wkrętów EJOSEAL w miejsce wkrętów pasywowanych na srebrno.
Więcej informacji na temat najnowszych metod ochrony antykorozyjnej oraz wymagań Unii Europejskiej, dotyczących ochrony antykorozyjnej (zakaz stosowania powłok antykorozyjnych na bazie chromu VI) znajdą Państwo na stronach www.ejot.de lub www.ejot.com
Materiały źródłowe:
- „Umstellung auf Cr(VI) – freie Oberflächen” – opr. firmy EJOT
- „EJOSEAL – Erhöhter Korrosionschutz” – opr. firmy EJOT
- „Nowa alternatywa dla chromu VI w przemyśle”- publikacja firmy SurTec
- „Korozja i ochrona przed korozją” – opr. Dr Stefan Bayer (firma ABC)
- Dane i informacje z Działu Badań i Rozwoju FB firmy EJOT
- Forum Branżowe NR 4 (36) „Maco chroni okucia”
- Zalecenie techniczne RAL-RG 607/3
- Prospekty reklamowe firm ROTO i Siegenia
artykuł sponsorowany
