Żaluzje i zasłony przeciwsłoneczne - systematyka

Zainteresowany? Poproś o ofertę!

Żaluzje i zasłony przeciwsłoneczne

Szklane domy stają się w dużym stopniu rzeczywistością we współczesnej architekturze zarówno światowej jak i polskiej. Buduje się coraz więcej budynków w maksymalny sposób przeszklonych, poprzez stosowanie ścian fasadowych aluminiowo-szklanych, szklanych kopuł i piramid, dużych okien itp. Powoduje to przenikanie energii słonecznej przez przeszklenie do zamkniętych pomieszczeń, gdzie następuje znaczny wzrost temperatury wewnętrznej. Pogarsza to komfort i samopoczucie znajdujących się w nich osób.

Niezbędnym więc staje się zastosowanie odpowiedniej ochrony przeciwsłonecznej w postaci różnego rodzaju przekryć otworów okiennych i drzwiowych.

Dodać należy, ze przekrycia mogą być sytuowane zarówno na zewnątrz jak i wewnątrz budynków i chronią pomieszczenia lub ich najbliższe otoczenie przed niekorzystnym działaniem promieni słonecznych oraz częściowo innych oddziaływań atmosferycznych (deszczu, wiatru itp.). Przekrycia ochronne zostały zaliczone do wyrobów budowlanych i określone jako żaluzje i zasłony.

Zagadnienia terminologiczne

Komitet Techniczny TC33 Europejskiego Komitetu Normalizacyjnego (CEN) opracował, w oparciu o mandat M/101 Komisji Europejskiej serię norm europejskich dotyczących żaluzji oraz zasłon zewnętrznych i wewnętrznych. Podstawowa norma pt. "Żaluzje, zasłony zewnętrzne, zasłony wewnętrzne - Terminologia, słownik i definicje" została przetłumaczona przez działający w ramach Polskiego Komitetu Normalizacyjnego Komitet Techniczny KT nr 169 ds. "Okien, drzwi, żaluzji i okuć" i wdrożona do katalogu Polskich Norm jako PN-EN 12216:2004.

Wspomniana Polska Norma PN-EN 12216:2004 określa, że żaluzje i zasłony stanowią wyodrębnioną grupę otworowych wyrobów budowlanych instalowanych zarówno od strony zewnętrznej jak i wewnętrznej w celu zapewnienia dodatkowego zakrycia i/lub dodatkowej ochrony otworu w budynku, czyli otworu już wyposażonego w okno, drzwi lub bramę. Ta definicja wyjaśnia istotę częstych nieporozumień terminologicznych, wynikających z pominięcia wyrazu dodatkowy. Inne są bowiem funkcje i właściwości okien, drzwi, bram itp., stanowiących główny element zamykający otwór a inne np. żaluzji zwijanych, okiennic czy markiz, zapewniających dodatkową ochronę. Należy dodać jednak, że istnieją przypadki, szczególnie przy bramach zwijanych, które zawierają kurtynę wykonaną z listewek (lameli) o podobnej, a nawet identycznej konstrukcji, jak stosowane w kurtynach żaluzji zwijanych, zwanych także roletami.

Terminologiczna, a więc nie podlegająca harmonizacji norma PN-EN 12216:2004 zawiera terminy i definicje wszystkich typów zasłon zewnętrznych, wewnętrznych i żaluzji - w zależności od ich przeznaczenia, konstrukcji i materiałów składowych, powszechnie użytkowanych i stosowanych w budownictwie. Dla tych wyrobów wyszczególniono podstawowe funkcje, sposoby działania, ruchy robocze, układy sterowania i napędu oraz identyfikację charakterystycznych wymiarów. Norma zawiera również zilustrowany licznymi rysunkami obszerny słownik terminów części składowych poszczególnych typów zasłon i żaluzji.

Należy sądzić, że norma ta przysporzy producentom dużo korzyści, a w sprawach rozbieżnych i konfliktowych będzie stanowić znaczną pomoc. Zawarty w normie obszerny słownik terminologiczny spełnić bowiem może rolę języka porozumienia technicznego na rynku żaluzji i zasłon.

Terminologia i podział grup oraz typów żaluzji i zasłon według normy terminologicznej PN-EN 12216:2004 przedstawiono w tablicy 1.

Zastosowanie

Podstawowym zadaniem wyrobów objętych niniejszą publikacją jest ochrona przed niekorzystnym działaniem promieni słonecznych, co łączy się głównie z nadmiernym nagrzaniem pomieszczeń. Jednak żaluzje i zasłony pełnia także funkcje ochrony widoczności, polepszenia izolacyjności akustycznej, termicznej i zabezpieczenia przed włamaniem oraz chronią przed oślepieniem. To ostatnie zadanie jest szczególnie ważne na skomputeryzowanych stanowiskach pracy. Bardzo często występuje bowiem zbyt duży kontrast pomiędzy jasnością ekranu monitora a otoczeniem, co powoduje szybkie zmęczenie oczu.

Ważnym więc staje się właściwy dobór wyrobu ochrony przeciwsłonecznej.

Zdaniem autora najczęściej stosowane są: żaluzje zwijane (tzw. rolety), żaluzje listewkowe zewnętrzne, markizy z ramionami składanymi oraz poziome i pionowe osłony przeciwsłoneczne.

 

 

Żaluzjami zwijanymi nazywamy elementy otworowe posiadające kurtynę składająca się ze sztywnych, połączonych ze sobą przegubowo poziomych listewek poruszających się w dwóch prowadnicach. Kurtyna żaluzji jest wciągana poprzez nawijanie na rurę nawojową wprawioną w ruch przy pomocy napędu ręcznego lub mechanicznego. Żaluzje zwijane poprawiają poziom zabezpieczenia przed włamaniem, izolacyjności akustycznej i termicznej okien i drzwi oraz chronią przed wandalizmem i uderzeniami, niekorzystnymi czynnikami atmosferycznymi jak wiatr, deszcz, promieniowanie słoneczne oraz wglądem do wewnątrz pomieszczenia.

Przykładową budowę żaluzji zwijanej przedstawiono na rysunku 1. Rysunek ten obrazuje także możliwości zabudowy w otworach okiennych oraz drzwiowych i tak żaluzje mogą być:

• nakładane na ścianie zewnętrznej budynku - poz. a na rysunku 1,

• osadzane we wnęce przy ościeżnicy, w położeniu pośrednim - poz. b na rysunku 1,

• osadzane całkowicie we wnęce - poz. c na rysunku 1,

• osadzane wspólnie (zespolone) z oknem lub drzwiami - poz. d na rysunku 1.

Podstawowy element żaluzji - listwa może być wykonana ze stali, stopów aluminium, nieplastyfikowanego PVC lub drewna. Listwa może być wykonana z litego materiału lub wypełniona spienianym poliuretanem, co podnosi izolacyjność akustyczną i termiczną. Żaluzje zwijane mogą posiadać także określoną

odporność na włamanie, która ustalona jest w oparciu o normę europejską doświadczalną ENV 1627:1999 "Okna, drzwi, żaluzje. Odporność na włamanie. Wymagania i klasyfikacja".

 

Rys. 1.

Konstrukcja żaluzji zwijanej i możliwości jej zabudowy

 

Żaluzjami listewkowymi zewnętrznymi nazywamy zasłony składające się z poziomych ruchomych listewek tworzących kurtynę, która wprawiona jest w ruch za pomocą mechanizmu napędowego, a listewki w zależności od potrzeb mogą być przechylane oraz wciągane, poprzez podniesienie i spiętrzenie. Żaluzje te ochraniają budynek od zewnątrz przed promieniowaniem słonecznym (cieplnym i świetlnym) niedopuszczając do nadmiernego nagrzania i naświetlenia wnętrza pomieszczenia oraz powodują zaciemnienie i polepszenie rozproszenia światła. Dają jednocześnie możliwość swobodnego wietrzenia oraz poprawiają sztuczne oświetlenie wnętrza obiektu na drodze odbicia światła przez listwy. Przy częściowym zaciemnieniu pomieszczenia istnieje możliwość swobodnego spoglądania na zewnątrz (łączność wzrokowa z otoczeniem). Żaluzje mogą także stanowić ważny element plastyczny w kompozycji architektonicznej budynku.

Konstrukcję żaluzji listewkowej zewnętrznej przedstawiono na rysunku 2, a przykład zastosowania w pomieszczeniu z komputerami na rysunku 3.

 


Rys. 2.

Konstrukcja żaluzji listewkowej zewnętrznej


Rys. 3.

Żaluzja listewkowa zewnętrzna zastosowana w oknie pomieszczenia z komputerami

 

Żaluzje listewkowe stosowane są w ochronie słonecznej już od wielu setek lat. Konstrukcja tego typu wyrobu budowlanego została jednak w ostatnich dziesięcioleciach zdecydowanie udoskonalona, głównie poprzez wprowadzenie napędu elektrycznego oraz automatycznego sterowania. Obecnie projektuje się i wdraża systemy ochrony przeciwsłonecznej z użyciem żaluzji listewkowych zewnętrznych osłaniających okna, w których automatycznie sterowane listewki, w zależności od położenia słońca oraz siły wiatru zapewniają właściwe oświetlenie i komfort pomieszczeń, przy jednoczesnym maksymalnym widokiem zewnętrznym.

Jednym z istotnych zagadnień tej ochrony jest spiętrzenie i podniesienie listewek żaluzji przy nadmiernie wiejącym wietrze, mogącym je uszkodzić lub nawet zniszczyć. Poszczególni producenci podają na podstawie badań w tunelu aerodynamicznym dopuszczalną siłę wiatru dla swych wyrobów, przy której zapewnione jest prawidłowe działanie i użytkowanie. Określane to jest graniczną prędkością wiatru, która najczęściej wynosi od 12 do 20 m/sek.

Pomiary ciśnienia (parcia) wiatru dokonywane są miernikami zwanymi ciśnieniomierzami wiatrowymi. Miernik ten powinien być tak usytuowany, aby można było nim mierzyć napływający strumień powietrza w nieosłoniętym miejscu budynku. Po zarejestrowaniu przez czujnik połączony z ciśnieniomierzem granicznej siły wiatru następuje automatyczne włączenie napędu żaluzji, co powoduje podniesienie i spiętrzenie listewek żaluzji. Urządzenie kontrolno-sterujące wiatru jest nadrzędne wobec innych źródeł sterowania.

Podkreślić należy, ze żaluzje, które nie są sterowane przez czujnik z ciśnieniomierzem wiatrowym powinny być podniesione i spiętrzone w okresie gdy nie są pod kontrolą tzn. w nocy, w czasie nieobecności nadzoru itp.

Najważniejszymi elementami systemu ochrony przeciwsłonecznej są urządzenia związane z optymalnym ustawieniem listew żaluzji w zależności od położenia słońca, co zapewnia stosowne zaciemnienie okien usytuowanych w poszczególnych ścianach budynku. Czujnik urządzenia kontrolno-sterującego instaluje się na dachu, skąd wysyła sygnały. Gdy słońce jest nisko i kąt padania promieni jest płaski, żaluzje są opuszczone, a listwy automatycznie ustawiają się pod niewielkim kątem. Po przejściu słońca wysoko nad horyzont (w południe), żaluzje są w dalszym ciągu opuszczone, lecz listwy ustawiają się pod większym kątem. Jest to także zależne od usytuowania ścian budynku w stosunku do stron świata. Przy wystąpieniu chmur zasłaniających słońce, listwy ustawiają się w położeniu maksymalnego otwarcia.

W celu zapobiegania natychmiastowemu niepotrzebnemu sterowaniu listwami (np. gdy słońce jest chwilowo przesłonięte przez chmurę), stosowany jest regulator czasu. Istnieje także możliwość podnoszenia i spiętrzania listew, jeżeli poziom oświetlenia spadnie poniżej dopuszczalnego. Centralne urządzenie sterujące wyposażone jest w roczny program automatycznego ustawiania listewek w położeniu uwzględniającym różne w ciągu roku położenia słońca.

Zastosowanie przedstawionego systemu, dotyczącego całego budynku przynosi następujące korzyści:

• redukuje zapotrzebowanie mocy na chłodzenie powietrza,

• obniża koszta eksploatacyjne urządzeń klimatycznych,

• zwiększa oszczędność energii elektrycznej związanej z oświetleniem,

• poprawia samopoczucie, komfort i wydajność pracy,

• powoduje wzrost wartości budynku.

Markizami nazywamy zasłony zewnętrzne wykonane z tkaniny, instalowane w obrębie otworów okiennych, w celu ochrony wnętrza obiektu przed promieniowaniem słonecznym, co ogranicza nagrzanie i nadmierne naświetlenie pomieszczeń. Zamontowane nad tarasami i balkonami oraz placówkami handlowo-usługowymi jak restauracje i kawiarnie na otwartym powietrzu oprócz zacienienia ochraniają także przed opadami atmosferycznymi. Mogą również stanowić ciekawy element wystroju elewacji, podkreślając architektoniczne walory obiektu.

Markizy są zasłonami, które są rozciągane (rozwijane) i wciągane (zwijane) w płaszczyźnie poziomej lub skośnej oraz mogą być unieruchamiane w położeniu pośrednim.

Korzystna alternatywa dla wszelkiego rodzaju stałych zadaszeń są markizy z ramionami składanymi. Ten typ zasłony zewnętrznej chroni przed niekorzystnym działaniem czynników atmosferycznych a szczególnie promieni słonecznych teren o powierzchni nawet 80 m2. Jest rozwiązaniem nowoczesnym, bardzo uniwersalnym oraz ekonomicznym w zastosowaniu. Przykład markizy z ramionami składanymi przedstawiono na rysunku 4.

Konstrukcja markizy oparta jest o kwadratową metalową belkę mocująca, do której zamontowana jest rura nawojowa oraz wsporniki ramion składanych. Wewnątrz ramion zainstalowane są sprężyny, które za pomocą łańcucha lub linki stalowej powodują prostowanie ramion i rozwijanie kurtyny markizy. Wsporniki ramion posiadają konstrukcję umożliwiającą płynną regulację nachylenia kurtyny markizy w zakresie od 0o do 90o. Markiza może być wyposażona w daszek ochronny lub szczelnie zamkniętą kasetę, mieszczącą rurę nawojową z zawiniętą kurtyną z tkaniny oraz składane ramiona.

 

Rys. 4.

Konstrukcja markizy z ramionami składanymi

1. Wspornik mocujący

2. Rura nawojowa

3. Belka mocująca

4. Daszek ochronny

5. Uchwyt rury nawojowej

6. Zaślepka belki mocującej

7. Wspornik ramienia

8. Ramię

9. Przegub ramienia

10. Łącznik szyny przedniej

11. Szyna przednia

12. Lambrekin (falbana)

13. Kurtyna (tkanina)

 

Do rozciągania i wciągania markiz stosowany jest napęd ręczny korbowy lub elektryczny. Dla zwiększenia funkcjonalności działania stosować należy napęd elektryczny szczególnie do markiz o dużych powierzchniach, wyposażony w sterowanie automatyczne, w tym przy pomocy czujników mierzących prędkość wiatru itp. Markizy z ramionami składanymi działają prawidłowo i możliwe jest ich użytkowanie przy prędkości wiatru od 5 m/s do 10 m/s, co odpowiada sile wiatru od 3 do 5 w skali Beauforta. Przy wyższych prędkościach wiatru kurtyna markizy powinna być zwinięta.

Osłony przeciwsłoneczne są ekranami montowanymi na zewnątrz budynków w obrębie okien w pozycji poziomej, pionowej lub skośnej i mają na celu ochronę przed przenikaniem promieni słonecznych do pomieszczeń. Występują osłony przeciwsłoneczne stałe oraz ruchome zwane także nastawnymi.

Osłony zewnętrzne stałe charakteryzują się zamontowanymi na stałe listwami.

Przy ich stosowaniu ważnym zagadnieniem jest określenie wysięgu czyli długości oraz kształtu listew i kąta ich usytuowania. Jeżeli wysięg osłony jest za duży, to może być podzielona na elementy umieszczone jeden nad drugim przed oknem, co jednak ogranicza widoczność. Osłony posiadają konstrukcję uniemożliwiającą przenikanie promieni słonecznych pomiędzy poszczególnymi listwami i są mocowane na ścianie w takiej odległości, aby okno było skutecznie zacienione także przy wysokim położeniu słońca. Same listwy wykonywane są głownie ze stopów aluminium co oprócz lekkości zapewnia swobodne wydłużanie.

Osłony zewnętrzne ruchome, umożliwiają każdorazowo w zależności od położenia słońca odpowiednie ustawienie listew, gdy mogą być bardziej lub mniej przymknięte. Ruchome osłony przeciwsłoneczne powinny być montowane w pewnej odległości od ściany, ponieważ szczególnie przy skośnym ustawieniu noszące się nagrzane powietrze kierowane jest na ścianę i przy otwartych oknach wnika do wnętrza budynku. Najskuteczniejszymi osłonami ruchomymi są osłony przeciwsłoneczne poziome i pionowe, posiadające pojedynczo lub zespołowo obracające się listwy przysłaniające.

Główną zaletą jest fakt, że działanie przesłaniające można łatwo regulować i nie występuje ograniczenie widoczności. Skala ich możliwości sięga od całkowitego przysłonięcia słońca przy zamkniętych listwach poprzez różne pozycje wysokości i zmienne ustawienie listew w zależności od kąta padania promieni słonecznych.

 

Rys.5

 
Przykładowe rozwiązanie osłony zewnętrznej przeciwsłonecznej firmy REYNARES

Jest to zapewnione poprzez automatyczne systemy sterowania i regulacji. Możliwe więc jest automatyczne ustawienie listew w zależności od czasu, daty, toru przemieszczania się słońca i intensywności nasłonecznienia, co powoduje optymalne, zależne od potrzeby zacienienie w każdej porze roku. Listwy ruchomych osłon przeciwsłonecznych składają się przeważnie z dwóch aluminiowych kształtowników połączonych w taki sposób aby uzyskać kształt elipsy. Utworzona więc zostaje konstrukcja podobna do płatu nośnego o dużej wytrzymałości. Wnętrze listwy jest często wypełnione spienioną pianką poliuretanowa, co powoduje wygłuszenie przy opadach deszczu, zapewnia mrozoodporność i zwiększa wytrzymałość na zginanie.

Przykładowe rozwiązanie osłony zewnętrznej przeciwsłonecznej przedstawiono na rysunku 5.

Wymagania

Wymagania dla żaluzji zwijanych oraz żaluzji listewkowych zewnętrznych ujęte są w europejskiej normie zharmonizowanej EN 13659 "Żaluzje - Wymagania eksploatacyjne łącznie z bezpieczeństwem".

Podstawowym wymaganiem jest odporność żaluzji na działanie wiatru, którym jest jej zdolność do przeciwstawienia się określonym obciążeniom symulującym działanie wiatru naciskającego lub wciągającego. Odporność ta jest oceniana w formie klas określających wartości progowe nominalnego ciśnienia p i ciśnienia bezpiecznego g x p, gdzie g = 1,5. Nominalne ciśnienie wiatru p reprezentuje takie ciśnienie, przy którym żaluzja nie podlega odkształceniu i pogorszeniu się właściwości, które są szkodliwe dla jej prawidłowego działania. Klasy odporności na działanie wiatru w powiązaniu z ciśnieniem próbnym p przedstawiono w poniższej tablicy:

Wymaganiem dotyczącym tylko żaluzji z napędem ręcznym są obciążenia wynikające z sił operacyjnych. Siłami operacyjnymi nazywamy siły czynne niezbędne do wprawienia w ruch kurtyny dla jej rozciągnięcia lub przechylania i obracania listewek. Siły te dzielą się na klasę 1, 2 i w zależności od rodzaju działania wynoszą od 15 N do 90 N.

Kolejnym wymaganiem jest trwałość (powtarzalne cykle robocze), która jest wyrażeniem mechanicznego zachowania się żaluzji pod działaniem maksymalnej liczby cykli roboczych, odpowiadającym danemu zastosowaniu. Odnosi się to do:

• kurtyny - cykl odpowiada pełnej operacji rozciągania

i wciągania, łącznie z czasami wypoczynku,

• listewek - cykl odpowiada pełnemu obrotowi listewek.

Określone są trzy klasy osiągów wynikające ze specyfiki użytkowania, co podano w poniższej tablicy.

Klasa 2 odpowiada 10 latom trwałości użytkowej przy 2 cyklach dziennie.

Żaluzje zwijane oraz listewkowe zewnętrzne powinny być odporne na uderzenie. Pod działaniem ciała twardego w postaci stalowej kulki o masie 0,5 kg opuszczonej z wysokości 0,45 m, żaluzja nie powinna doznać pogorszenia się jakości, które:

• ma znaczenie dla jej prawidłowego działania w określonej klasie,

• prowadzi do niedopuszczalnych widocznych wad, przy czym przeciętna średnica dopuszczalnego wgniecenia nie powinna być większa niż 20 mm.

Ostatnim z najważniejszych wymagań jest odporność części metalowych żaluzji na korozję, określaną klasami odporności wg PN-EN 1670:2000 "Okucia budowlane - Odporność na korozję - Wymagania i metody badań". Klasa odporności na korozję powinna być potwierdzona wynikami badań w mgle solnej, które należy przeprowadzić:

• na różnych kształtownikach zastosowanych w żaluzjach pojedynczych,

albo

• na kompletnej niepełnowymiarowej żaluzji o wymiarach minimalnych 700 x 700 mm.

Klasy odporności na korozję dobierane są w zależności od środowiska, w którym żaluzja ma być zastosowana i przedstawiono je w poniższej tablicy.

Wymagania dla markiz oraz osłon przeciwsłonecznych ujęte są w europejskiej normie zharmonizowanej EN 13561 "Zasłony zewnętrzne - Wymagania eksploatacyjne łącznie z bezpieczeństwem".

Również przy tych wyrobach podstawowym wymaganiem jest odporność na działanie wiatru. Pod działaniem wiatru naciskającego lub wciągającego markiza lub osłona przeciwsłoneczna nie powinna:

• doznać jakiegokolwiek odkształcenia i pogorszenia się jakości, które jest szkodliwe dla jej prawidłowego działania,

• wypaść ze swych prowadnic lub zamocowań.

Wymagania z zakresu odporności na działanie wiatru dotyczą osiągów kurtyny poddanych działaniu obciążenia nominalnego (ciśnienia próbnego) oraz bezpiecznego (bezpieczne ciśnienie próbne). Napór wiatru symulowany jest w markizach działaniem na jej szynę przednią odpowiednim obciążeniem i następnie obliczaniu jej ugięcia i odchylania od równoległości. Klasy odporności markiz na napór wiatru w powiązaniu z ciśnieniem próbnym p przedstawiono w poniższej tablicy.

Charakterystycznym wymaganiem dla markiz jest odporność na obciążenie nagromadzoną wodą, gdyż podczas opadów zewnętrzna strona utrzymuje nagromadzoną tam wodę (w tzw. kieszeniach). Markiza powinna wytrzymać wynikające z tego obciążenie, co jest związane ze spełnieniem wymagań:

• całkowicie rozciągnięta markiza powinna mieć takie pochylenie, aby wytrzymać obciążenie od gromadzącej się wody opadowej i umożliwić szybkie jej spłynięcie, bez możliwości tworzenia się tzw. kieszeni wodnych,

• po spłynięciu wody oraz wyschnięciu materiału markiza powinna wykazywać siłę operacyjną w przyjętej klasie.

Ponadto instrukcja użytkowania dostarczana przez producenta powinna zawierać wymóg konieczności rozwinięcia i wysuszenia kurtyny markizy, która została zwinięta dopiero w trakcie opadów.

Norma EN 13561 dotycząca markiz i osłon przeciwsłonecznych obejmuje także dotyczące sił operacyjnych i trwałości, które są analogiczne z zawartymi w normie EN 13659, co już przedstawiono przy prezentowaniu wymagań dotyczących żaluzji.

 
Źródło
Miesięcznik ŚWIAT SZKŁA



Zainteresowany? Poproś o ofertę!



Koncern Novoferm inwestuje na Dolnym Śląsku

Koncern Novoferm inwestuje na Dolnym Śląsku

Novoferm Polska otwiera nową halę produkcyjną w swojej...

RIGARI – przedsiębiorstwo z misją stworzenia żaluzji idealnej

RIGARI – przedsiębiorstwo z misją stworzenia żaluzji idealnej

Spółka RIGARI powstała w 2013 roku w celu produkcji...

Monterzy firmy Hörmann pierwsi z certyfikatami

Monterzy firmy Hörmann pierwsi z certyfikatami

Czternastu monterów bram i drzwi firmy Hörmann...

Nowość od Franc Gardiner: roleta dachowa w kasecie Dekolux 2

Nowość od Franc Gardiner: roleta dachowa w kasecie Dekolux 2

Nowy produkt w ofercie firmy Franc Gardiner to nowoczesne...

Nowości Somfy: Oximo 40 Wire Free RTS i Maestria io

Nowości Somfy: Oximo 40 Wire Free RTS i Maestria io

W ofercie Somfy pojawiły się dwie ciekawe nowości:...



» Więcej na subportalu osłony, bramy