Wykorzystanie piaskowania do zdobienia szkła, ceramiki czy kamienia jest sprawą znaną od wielu lat. Popularne i powszechnie znane jest piaskowanie różnego rodzaju zdobień czy napisów wykonanych ploterem tnącym w folii, którą potem przenosi się na szkło, kamień lub dowolny materiał i obiera wycięty wzór tak, aby wypiaskować tylko interesujące nas elementy.

Sam proces piaskowania nie kojarzy się większości użytkownikom piaskarek z delikatnymi zdobieniami. Fototechnologia to właśnie technika umożliwiająca wypiaskowanie w dowolnym materiale (kamień, szkło, ceramika, metal) detali z niespotykaną dotąd precyzją. Lepiej oddaje to termin pochodzący z języka angielskiego „sandcarving” dosłownie oznaczający „grawerowanie piaskiem”.

Ponieważ to precyzyjne piaskowanie stało się możliwe dzięki specjalnym światłoczułym foliom, które potrafią oddać fotograficzną wprost jakość piaskowanych detali, to funkcjonująca na polskim rynku nazwą jest fototechnologia.

Kto miał okazję zobaczyć grafikę lub zdjęcie wykonaną tą techniką w kamieniu lub szkle ten wie, że taką precyzję można osiągnąć jedynie poprzez grawerowanie laserowe (ploter tnący nie jest w stanie wyciąć tak drobnych detali).

Fototechnologia może być wykorzystywana w kilku różnych rynkach: zakłady szklarskie, grawerskie, producenci pamiątek, zakłady kamieniarskie oraz wszędzie tam, gdzie potrzeba jest wygrawerowania zdobienia na szkle, lustrze, krysztale, ceramice, kamieniu a nawet metalu.

Największą zaletą jest jednak to, że fototechnologia, spośród wszystkich dostępnych na rynku rozwiązań do grawerowania, nie wymaga dużych nakładów finansowych. Cały proces jest szybki i prosty, a jego opanowanie nawet zupełnemu laikowi nie powinno przysporzyć większych problemów po profesjonalnie wykonanym szkoleniu.

Oto etapy przygotowania fototechnologii:

1. Przygotowanie matrycy.

Dostępne wzory ogranicza jedynie wyobraźnia przygotowującego. Może to być wcześniej zeskanowane zdjęcie z wakacji, portret, narysowana grafika lub gotowy klipart z biblioteki wzorów. Na tym etapie potrzebujemy komputer, oprogramowanie Corel photopaint lub Photoshop, a także drukarkę – wzór drukowany jest na drukarce atramentowej lub laserowe, a gdy format grafiki przekracza format A4 – klisze przygotowane w drukarni.

2. Naświetlanie folii

Przygotowaną matrycę wkłada się do naświetlarki łącznie z folią światłoczuła i poddaje się naświetlaniu. W zależności od rodzaju folii oraz naświetlarki, ustawia się różne czasy naświetleń – tutaj warto korzystać ze sprawdzonych rozwiązań i doświadczenia osób, które taki sprzęt oferują. Dostępnych na rynku jest kilka rozwiązań, więc wybrać z nich należy ofertę optymalną do własnych potrzeb.

(pomijamy proces płukania i suszenia folii UV ponieważ dostępne są na rynku folie gotowe do użycia bezpośrednio po naświetleniu)

3. Przenoszenie folii na materiał

Po naświetleniu folia jest gotowa do naklejenia na przygotowane wcześniej podłoże. Z reguły folia posiada własne podłoże klejowe, chociaż są folie, które tego podłoża nie posiadają, więc wtedy korzystamy ze specjalnego kleju. Materiał na który przenosimy folię powinien być odtłuszczony.

Dobrze jest zobaczyć, w jaki sposób takie przenoszenie się odbywa przed podjęciem samodzielnych prób, tym bardziej, że jest kilka rzeczy, na które należy zwrócić szczególną uwagę, o czym wiedzą ci, którzy posiadają już jakieś doświadczenie.

4. Piaskowanie

Piaskowanie w całym procesie jest rzeczą najprzyjemniejszą, choć w zależności od posiadanej piaskarki może przebiegać różnie. Jeżeli zamierzamy regularnie piaskować, to najlepszym rozwiązaniem jest piaskarka kabinowa. Jeżeli chodzi o sprawy techniczne, to istotne jest dobranie odpowiedniej granulacji i rodzaju ścierniwa.

Sprzęt - niezbędnymi elementami do przygotowania fototechnologii są:

• komputer, z oprogramowaniem Coreldraw lub Photoshop,
• skaner,
• drukarka atramentowa,
• naświetlarka,
• piaskarka z kompresorem,
• materiały eksploatacyjne.
  

Komputer posiada praktycznie każdy. Jeżeli istnieje potrzeba zakupu skanera czy drukarki, a bez nich raczej o przygotowanie fototechnologii trudno, to jest to wydatek 300-400 złotych.
Dzisiaj najczęściej stosuje się drukarki atramentowe. Korzystanie z drukarek laserowych jest również możliwe, z tym że sporo można stracić na jakości przy późniejszym naświetlaniu folii UV.

Pamiętać należy, że jesteśmy ograniczeni formatem A4 – w przypadku chęci robienia większych formatów musimy korzystać z pomocy drukarni, która wykona nam kliszę w dowolnym formacie. Ważne jest, aby format ten mieścił się w posiadanej naświetlarce i należy upewnić się, że również folia UV jest dostępna w takich rozmiarach. Jak widać, wszystko działa na zasadzie naczyń połączonych, gdzie jeden czynnik pociąga za sobą inny.

Kluczowa przy przygotowaniu fototechnologii staje się znajomość programów graficznych umożliwiających przygotowanie i obróbkę zdjęć. Dysponując skanerem możemy przygotowywać własne grafiki i zdjęcia, można korzystać też z gotowych bibliotek dostępnych na CD.

Wybór naświetlarki również ma wpływ na efekt końcowy fototechnologii. Najlepiej sprawdzają się modele z tzw. podciśnieniem, na których uzyskuje się lepszej jakości klisze. Im większy format naświetlarki, tym większe możliwości.

Osobny temat to piaskarka z kompresorem. Można do tego celu adoptować rozwiązania istniejące lub zdecydować się na zakup piaskarki kabinowej przeznaczonej tylko do tego celu. Materiały eksploatacyjne w postaci folii, korundu, dysz to sprawa indywidualnego doboru do potrzeb klienta.